PAÜ Hastaneleri Nöroloji Anabilim Dalı Öğr. Üyesi Doç. Dr. Selma Tekin yaptığı açıklamada şunları ifade etti: “Halk arasında unutkanlık çoğu zaman yaşlanmanın doğal bir sonucu olarak değerlendirilebiliyor. Oysa her unutkanlığı yaşlanmaya bağlamamak gerekiyor. Özellikle unutkanlık günlük yaşamı etkilemeye başlamışsa, bu durum Alzheimer hastalığı başta olmak üzere altta yatan başka bir nörolojik sürecin habercisi olabilir. Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre bugün dünya genelinde 55 milyondan fazla demans hastası bulunuyor ve demans vakalarının yaklaşık yüzde 60-70'ini Alzheimer hastalığı oluşturuyor. Yaş ilerledikçe zaman zaman isimleri, randevuları veya bazı ayrıntıları unutmak normal olabilir. Ancak Alzheimer hastalığında görülen unutkanlık bundan farklıdır.
Yeni öğrenilen bilgilerin kısa süre içerisinde unutulması, aynı soruların tekrar tekrar sorulması, daha önce sorunsuz yapılan yemek pişirme, fatura ödeme veya alışveriş gibi günlük işlerde zorlanma, tanıdık yerlerde kaybolma, zaman ve mekân kavramlarında karışıklık yaşama, kelime bulmakta güçlük çekme ya da karar verme becerisinde belirgin değişiklikler ortaya çıkması dikkate alınması gereken belirtilerdir. Bunun yanında kişilik ve duygu durumunda meydana gelen değişiklikler, içe kapanma veya belirgin şüphecilik de değerlendirilmesi gereken bulgular arasında yer alabilir. Alzheimer hastalığının beyinde amiloid plaklar ve tau protein birikimleriyle ilişkili ilerleyici bir nörodejeneratif süreç olduğunu biliyoruz. Bu süreç, hastalığın klinik belirtileri belirgin hale gelmeden yıllar önce başlayabiliyor. Bu nedenle erken dönemde ortaya çıkan belirtileri fark etmek ve gerekli değerlendirmeyi zamanında yapmak büyük önem taşıyor.”
Doç. Dr. Selma Tekin: “Akdeniz tipi beslenmenin tercih edilmesi, kaliteli ve düzenli uyku alışkanlığının sürdürülmesi ve sosyal izolasyondan kaçınılması da genel beyin sağlığını destekleyen önemli yaklaşımlar arasında.”
Alzheimer hastalığını tamamen önleyen ya da ortadan kaldıran kesin bir tedavinin henüz bulunmadığını belirten Doç. Dr. Tekin, günümüzde hastalığın seyrini yönetmeye yönelik önemli tedavi seçeneklerinin ve riskleri azaltmaya yönelik yaklaşımların bulunduğunu söyledi. Özellikle hipertansiyon, diyabet ve obezite gibi damar sağlığını etkileyen risk faktörlerinin orta yaşlardan itibaren kontrol altında tutulmasının, düzenli fiziksel aktivite yapılmasının, zihinsel olarak aktif bir yaşam sürdürülmesinin, sosyal ilişkilerin korunmasının ve dengeli beslenmenin beyin sağlığı açısından önem taşıdığını vurgulayan Doç. Dr. Tekin, sözlerine şöyle devam etti: “Unutkanlık şikâyeti yaşayan kişilerin bunu yalnızca yaşlanmaya bağlayarak hekime başvurmayı ertelememesi gerektiğini özellikle vurgulamak istiyorum.
Alzheimer tanısında hastanın öyküsü ve klinik değerlendirme temel olmakla birlikte, gerektiğinde nöropsikolojik testlerden, beyin görüntüleme yöntemlerinden ve uygun hastalarda biyobelirteç analizlerinden yararlanabiliyoruz. Günümüzde Alzheimer hastalığının seyrini yavaşlatmayı hedefleyen ve özellikle amiloid birikimini hedef alan yeni nesil tedaviler konusunda da önemli bilimsel gelişmeler yaşanıyor. Bu tedavilerin uygun hastalarda ve doğru zamanda değerlendirilebilmesi açısından erken ve doğru tanı her zamankinden daha önemli hale geliyor.Erken tanı yalnızca tedavi seçeneklerinin zamanında değerlendirilmesi açısından değil, hastanın geleceğiyle ilgili kararlarını daha sağlıklı bir şekilde alabilmesi, mevcut semptomatik tedavilerden daha etkin yararlanabilmesi ve hasta yakınlarının ihtiyaç duyduğu desteğe daha erken ulaşabilmesi açısından da büyük önem taşıyor.
Alzheimer hastalığı hem hasta hem de ailesi için uzun ve zaman zaman oldukça zorlu bir yolculuk olabiliyor. Bu süreçte yalnızca hastalığın kendisini değil, hastanın ve ailesinin yaşam kalitesini de gözetmek gerekiyor. Biz hekimler olarak bilimsel gelişmelerin ışığında doğru tanı, güncel tedavi yaklaşımları ve psikososyal destek ile bu yolculukta hastalarımızın ve ailelerinin yanında olmaya devam ediyoruz.21 Eylül Dünya Alzheimer Günü vesilesiyle özellikle şu mesajı vermek istiyorum: Unutkanlığı yaşlılığın kaçınılmaz bir parçası olarak görmeyelim, erken belirtileri önemseyelim ve gerektiğinde zaman kaybetmeden bir uzmana başvuralım.”
